 |
|
|
EGiTiM
En az iki haftalik süre içerisinde asagidaki belirtilerden en az besi sizde varsa DEPRESYON sorgulanmalidir.
*Çökkün bir ruh hali,ilgi kaybi yada yaptiklarindan zevk alamama durumu,
*Günlük is ve gücünü yapamama,günlük islere karsi isteksizlik,
*Perhiz yapmadigi halde asiri kilo kaybetme yada kilo alma
( Bir ayda vücut agirliginin %5 inden fazlasini alma yada verme.) Istah kaybi yada asiri istah.
*Hemen hergün asiri uyma yada uykusuzluk,
*Sikinti huzursuzluk yerinde duramama,
*Kendini yorgun bitkin halsiz hissetme (enerjisi çekilmis gibi hissetme)
*Kendini degersiz asagilik yada suçlu gibi hissetme,
*Dikkatini bir noktaya toplayamama,
*Cinsel istekte asiri azalma yada istek kaybi,
Halk arasinda sikinti ile giden bütün hastaliklar depresyon olarak adlandirilmaktadir. Ancak depresyon bunlarin hepsinin ötesinde özel bir durumdur. Yukarida saydigimiz belirtilerin hepsinin herkeste görülmesi beklenmez. Önemli olan bu belirtilerin kisinin sosyal mesleki ve insani iliskilerinin ne kadar etkilendigidir. Is güç yapamayan insani iliskilerini sürdürmekte zorlanmaya baslayan bir kisi hastalik sinirlarini zorlamaya baslamis demektir. Çünki depresyonun da kendi içerisinde basamaklari vardir. En agirindan Major depresyonla depressif yakinmalari olan bir kisi arasinda daglar kadar fark vardir. Ancak her ikiside sonuçta biribirine dönüsebilir.
Sayilan belirtiler içerisinde birbirine zit görünen belirtiler olmakla birlikte depresyonun farkli alt tiplerinin ayrimi ancak uzman bir gözle ve belirtilerin tümü birlikte degerlendirildiginde olacak bir istir.
Etrafinizdaki herhangi bir kiside bu belirtiler varsa ve günlük hayatini etkiliyorsa bu kisi depresyonda olabilir dikkatli olun. Bu belirtiler herkeste zaman zaman olabilir. Dikkat etmek gerken en önemli iki noktayi tekrar hatirlatalim.
1-Belirtilerin süresi
2-Günlük yasami ne kadar etkiledikleri.
Tedavide iki ana prensip vardir.
1-Ilaçla tedavi,
2-Psikoterapi metodlari.
Bu iki yöntem birlikte uygulandiklarinda eni iyi cevaplar alinir.
Bütün hastalik belirtileri geçtikten sonra yapilmasi gereken sey en az 6 ay daha ilaç kullanimi ve belirli aralarla psikiyatristinizle görüsmektir. Unutmayin bir kez depresyon geçirmek ikincisinin daha kolay gelmesine isarettir.
Sayfanin tasarimi devam etmektedir. Sorularinizi mail yoluyla gönderebilirsiniz.
DEPRESYON
En az iki haftalik süre içerisinde asagidaki belirtilerden en az besi sizde varsa DEPRESYON sorgulanmalidir.
· Çökkün bir ruh hali,ilgi kaybi yada yaptiklarindan zevk alamama
· Günlük is ve gücünü yapamama,günlük islere karsi isteksizlik,
· Perhiz yapmadigi halde asiri kilo kaybetme yada kilo alma ( Bir ayda vücud agirliginin %5 inden fazlasini alma yada verme.) Istah kaybi yada asiri istah.
· Hemen hergün asiri uyma yada uykusuzluk,
· Sikinti huzursuzluk yerinde duramama,
· Kendini yorgun bitkin halsiz hissetme (enerjisi çekilmis gibi hissetme)
· Kendini degersiz asagilik yada suçlu gibi hissetme,
· Dikkatini bir noktaya toplayamama,
· Cinsel istekte asiri azalma yada istek kaybi,
Halk arasinda sikinti ile giden bütün hastaliklar depresyon olarak adlandirilmaktadri. Ancak depresyon bunlarin hepsinin ötesinde özel bir durumdur. Yukarida saydigimiz belirtilerin hepsinin herkeste görülmesi beklenmez. Önemli olan bu belirtilerin kisinin sosyal mesleki ve insani iliskiserinin ne kadar etkilendigidir. Is güç yapamayan insani iliiskilerini sürdürmekte zorlanmaya baslayan bir kisi hastalik sinirlarini zorlamaya baslamis birisi demektir. Çünki depresyonun da kendi içerisinde basamaklari vardir. En agirindan Major depresyonla depressif yakinmalari olan bir kisi arasinda daglar kadar fark vardir. Ancak her ikiside sonuçta biribirine dönüsebilir.
Sayilan belirtiler içerisinde birbirine zit görünen belirtiler olmakla birlikte depresyonun farkli alt tiplerinin ayrimi ancak uzman bir gözle ve belirtilerin tümü birlikte degerlendirildiginde olacak bir istir.
Etrafinizdaki herhangi birinde bu belirtiler varsa ve günlük hayatini etkiliyorsa bu kis depresyonda olabilir dikkatli olun. Bu beliritler herkeste zaman zaman olabilir. Dikkat etmek gerken en önemli ikli noktayi tekrar hatirlatalim.
1-Belirtilerin süresi
2-Günlük yasami ne kadar etkiledikleri.
Tedavide iki ana prensip vardir.
1-Kemoterapi:ilaç tedavisi
2-Psikoterapi metodlari.
Bu iki yöntem birlikte uygulandiklarinda eni iyi cevaplar alinir.
Bütün hastalik belirtileri geçtikten sonra yapilmasi gereken sey en az 6 ay daha ilaç kullanimi ve belirli aralarla psikiyatristinizle görüsmektir. Unutmayin bir kez depresyon geçirmek ikincisinin dha kolay gelmesine isarettir
Depresyon
Depresyonlu kisilerde genel olarak görülen özellikler ; hayattan zevk almama,elemli duygulanim,elemli düsünceler,umutsuzluk,karamsarlik,asiri yorgunluk,bitkinlik,uyuyamama ya da cok erken uyanma veya asiri uyku hali,yasamin her alalinda ilgide,istekte azalma oldugu gibi cinsel ilgide de azalma,cesitli bedensel yakinmalar;seyrek olsa da ses duyma,hayal görme vb. varsanilar,yine seyrek olarak görülen akildisi düsünceler;asiri istahsizlik ve kilo kaybi ya da tam tersi,hayati yasamaya degmez bulma,intihar düsünceleri ya da girisimleri,benlik saygisinda azalma,kendini suclama,kücük görme .. - Bir kiside depresyon oldugunu söyleyebilmek icin yukaridaki bütün bulgularin olmasi gerekmez. Cesitli görüslere göre sayilanlardan 3-5 inin bulunmasi bile kiside depresyonnun oldugunu gösterebilir. Ama depresyonun siddeti,nedeni,seyri acisindan degerlendirdigimizde cok cesitli siniflara ayirabiliriz.
Major Depresyon
Distimi diye de adlandirilan bu depresyonun agir,orta,hafif düzeyde olmasi olasidir. Bir de baska nedenle ortaya cikmis tam major depresyon olarak göremedigimiz depresif sendromlar vardr. Nedenleri acisindan bakacak olursak depresyon kiside,görünür hic bir neden yokken,kendiliginden baslamis olabilir. Buna endojen (icsel) depresyon diyoruz ve bu durum kisinin biyolojik genetik yapisi ile ilgilidir ve olasilikla ailesinin diger bireylerinde de benzer bir durum olmustur ya da olabilecektir. Bu biyolojik nedenler genellikle beyindeki cesitli amin denen maddeler düzeyinin düsük ya da bozulmus olmasiyla aciklanir. Örnegin bazi hastalarda noradrenalin ekikligi oldugu düsünülürken bazilarinda dopamin ya da serotonin eksikligi,yetmezligi ya da baska bir madde eksikligi düsünülür. Bu görüsler genelde degisismekte ve gelismektedir. Bilimsel arastirmalar arttikca beyin biyokimyasia iliskin calismalar da artmakta ve depresyon veya diger pskiyatri bozukluklarin nedenleri daha anlasilir duruma gelmektedir.
Reaktif Depresyon
Kisi yogun bir stresle karsilasmissa,ekonomik iflas,bosanma,yakin ölümü gibi bir olayin ardindan o olaya tepki olarak reaktif depresyon yasayabilir. Bu tip depresyonda ailenin diger bireylerinde depresyon olmasi baska her hangi bir insandan daha fazla beklenmez ve genellikle daha hafiftir,tedaviye daha iyi cevap verir ve psikoterapi yapilarak destek olunmasi daha olasidir.
Psikotik Depresyon
Ses duyma,hayal görme,akildisi süpheler vb. düsüncelerin oldugu depresyondur. Kisi yasaminda ilk kez depresyon geciriyor olabilir. Ilk ve tek atak olarak adlandirilir. Öte yandan kisi bir cok kez depresyon gecirmistir ve bu kez olan depresyon öncekilerin tekraridir. O zaman buna tekrarlayici depresyon diyoruz. Nedeni,düzeyi,gidisi nasil olursa olsun her depresyonlu hasta hekim tarafindan cok ciddi bir bicimde ele alinmalidir. Öncelikle depresyonun siddetinin iyi saptanmasi,cevresel,ailesel destek bakim durumunu intihar düsüncelerinin veya girisimlerinin olup olmadiginin cok dikkatli degerlendirilmesi ve ona göre kisinin hastahaneye yatip yatmayacagina karar verilmesi gerekir. Intihar etmeyi düsünen ,girisimi olmus kisiyi evine geri göndermek uygun olmaz.Öte yandan ilimli bir depresyon olan,intihari düsünmeyen bir depresyonu da hastahaneye yatirmak icin zorlamak uygun olmayabilir.
Psikodinamik Nedenleri
- Oral dönemde saplanma ve buna bagli olarak bagimlilik duygularinin güclü olusu,sevgi acligi ve terkedilmeye karsi asiri duyarlilik
- Sevgi nesnelerine (yakin oldugu insanlara) karsi bilincli sevginin yani sira bilincdisi kin ve düsmanlik duygularinin bulunusu
- Kolay cezalandiran,affetmeyen,güclü,baskici bir süperego
- Öfke,kin,nefret gibi saldirganlik dürtüleri ile ilgili duygularin disa vurulmasinda büyük güclük ve bu duygularin bireyin kendine yöneltilmesine egilim.
- Sevgi,onaylama,begenilme ve terkedilmeme icin bireyin asii özverici olarak kendisini fazla yüklemesi ; titiz ve mükemmelliyetci olmasi
Böyle bir kisilik yapisi olan kisi gercek ya da hayali olarak bir sevgi nesnesini (cocuk,es,anne,baba,sevgili,dost) yitirdiginde ikili duygular icinde oldgu o kisiye karsi bilincdisi nefret ve düsmanlik duygulari egoyu zorlar. Baskici süperego yüzünden saldirgan duygularini disa vramayan birey vu duygularini kendine yöneltir. Yani burada saldirgan dürtüler (id'den kaynaklanan),süperego ve ego arasinda bir catisma yasanmakta,sonucta kisinin benlik saygisi düsmekte,degersiz bir varlik olarak kendisini algilamakta,suclamakta,bir hic oldugunu düsünmekte,giderek yasaaya layik olmayan biri olarak belirlemektedir. Ortaya cikan bu durum ciddi bir depresyondur ve tedavi gerektirmektedir.