 |
|
|
ERGENLER VE DEPRESYON
Depresyon , kisinin en az 2 hafta süreyle kendini mutsuz , degersiz , çökkün hissetmesi , hoslandigi etkinliklere ilgisinin kaybolmasi veya bu etkinliklerden zevk alamamasi durumudur. Çocuk ve ergenlere depresyon tanisi koyarken , eriskinlerde kullanilan ölçütler kullanilir ancak yas grubunun özelliklerine de dikkat edilmesi gerekir.
Genci hayattan kopma noktasina getirebilen depresyonun en sarsici yani genellikle taninamadigi ya da gençtir , olur arada böyle seyler. Türü düsüncelerle önemsenmemesi sonucu ergenin bu durumu tedavisiz ve yalniz yasamak ( atlatmak veya atlatamamak ) zorunda kalmasidir.
Depresyonun görülme sikligi ergenlerde % 3-9 ; çocuklarda ise %1-3 dolaylarindadir.
Yani her yüz ergenden 3 ile 9u depresyon yasamaktadir. Kizlarda depresyon riski erkeklerden yaklasik 2 kat fazladir.
Gençlerde Depresyon Belirtileri
Önceleri rahat olan veya pek problemi bulunmayan bir genç artik ;
- Çogunlukla huzursuz ve gergin görünüyorsa , eski canliligini yitirmisse ,
- Çok mutsuzum , hayat bos ve sikici , çok sikiliyorum ve yapacak hiçbir sey yok cümlelerini çok sik kullaniyorsa,
- Tüm hayatini etkileyen bir sinirlilik hali söz konusuysa ve kendini kontrol edemeyip ufak problemler bile öfke patlamalarina neden oluyorsa ,
- Kurallara daha az uymaya baslamissa ,
- Sik sik halsizlikten , bas ve karin agrilarindan yakiniyorsa ,
- Özgüveninde azalma , kendini degersiz bulma ve pek çok olaydan kendisini sorumlu tutma duygulari varsa ,
- Istahlarinda ve yeme aliskanliklarinda farklilik dikkati çekiyorsa ( daha çok yemek seçme , herkesle beraber sofraya oturmayi reddetme vb.) ,
- Uyku problemleri varsa (uykuya dalamama nedeniyle geceleri çok geç yatma , sabah kalkamama , uyku kalitesinin düsmesi ) ,
- Sik sik agliyorsa ,
- Zamaninin büyük çogunlugunu odasinda geçiriyorsa ,
- Dikkatini toplamakta güçlük çekiyorsa ( en sevdigi diziyi seyrederken veya bilgisayar oyununu oynarken bile sikilip birakma vb. ) ,
- Okul basarisinda düsme varsa ,
- Arkadaslariyla iliskileri bozulmussa ( çok sevdigi arkadaslariyla bile küsme , olumsuz arkadasliklar kurma vb.) ve sik sik çok yalnizim diyorsa ,
- Kaçip gidecegim , uzaklasacagim buralardan türü söylem veya düsünceleri varsa ve kendini öldürmekten bahsediyorsa
depresyonda oldugundan söz edebiliriz. Ancak tekrar etmek gerekir ki depresyon tanisi ancak bir uzman tarafindan konabilir ve bu taninin konabilmesi için ergenin duygusal durumunun önemli oranda degismis olmasi , aile ya da arkadas iliskilerinde gözle görülür bir bozulmanin yasanmasi veya okul basarisinda önemli bir düsmenin görülüyor olmasi gerekir.
Yetiskinlere Düsen Görev: Basta aileler olmak üzere ergenle sik bir arada olan okul psikolojik danismanlarinin ve sinif ögretmenlerinin iyi birer gözlemci ve son derece dikkatli olmalari ; depresif belirtiler gördüklerinde vakit kaybetmeden profesyonel yardima basvurmalari / yönlendirmeleri gerekmektedir. Biraz bekleyelim nasilsa geçer , Karnesinde zayif geldi ya ondan oldu , bu yasta böyle degisiklikler olur vb ertelemelerle ihmal edilen ve ilerleyen bir depresyonun tedavisi de son derece zor olmaktadir.
Unutulmamalidir ki ; depresyon intihar riski yüksek olan bir psikolojik sorundur.