ÇOCUKLARDA DEPRESYON

 

1 ila 20’li yaş arasındaki çocuklar çeşitli nedenlerden ötürü depresyon veya bunalım problemleri yaşayabilirler. Bunun temel sebebi tam olarak bilinmemektedir. Ancak yaşamın ilk yıllarında anne/baba problemleri, korkular, 10 yaşından sonra ise ergenlik döneminin beraberinde getirdiği vücut değişimleri ve sosyal hayata karşı zayıf kalan psikolojileri en sık karşılaşılan nedenler arasında sayılabilir. Ayrıca depresyon durumu çocuklarda daha zor belirlenebilmektedir. Tüm bu sorunların ise kesin bir çözümü bulunmamaktadır.

Boş vermişlik, rahatlık ve umursamazlık. Genel olarak çocukluk ve gençlik dönemleri hakkında çoğumuzun ortak kanıları bunlardır. Hatta birçoğumuz o günleri romantik, heyecanlı ve hiçbir şey hakkında problem yaşanmayan günler olarak hatırlamaktadır. Genel yaşam problemleri, para kazanmak, kariyer yapmak veya başkalarına karşı artan sorumluluklar, çocukluk çağlarında da depresyon olabileceği varsayımını hiçe indirmektedir. Hatta birçok yetişkin, çocuklarda depresyon var olamayacağı konusunda emindir. Bundan hemen hemen 20 yıl önce, 1980’li yıllarda, psikiyatristler çocukların depresyon ve bunalım gibi sorunları olmadıklarını ve bunun sebeplerinin de duygusal olarak gelişmemişlik ve yetersiz sorumluluklar olduğunu savunuyorlardı.

Ancak günümüzde bu araştırmaların artık bir geçerliliği yok. Her yaşta depresyon başlayabiliyor ve yaşam boyu kişiyi olumsuz etkileyebiliyor. Çocuklar bu yaşta basit sorumluluklarını oldukça büyütebiliyor ve bu sorunları aşamadığı takdirde bilinç altına büyük başarısızlıklar olarak yerleşebiliyor. Yapılan araştırmalar 12 yaşından küçük çocukların en az %2’sinin depresyonla mücadele ettiğini gösteriyor. Hatta bu rakam ergenlik dönemlerinde %5 veya 20’de 1 rakamlarına kadar ulaşıyor. Bu da her sınıfta en az 1 depresyona girmiş öğrenci olduğunun bir kanıtı olabilir. Yetişkinler arasında yapılan bir araştırma ise, %50’lik bir kesimin ergenlik yaşlarında yapılabilecek doğru bir tedavi veya yaklaşımın, ileriki yaşlarda yaşanan birçok problem için yararlı olabileceğini ortaya çıkarmıştır.

Depresyon çocuklarda veya yetişkinlerde oldukça önemli bir rahatsızlıktır. Kaç yaşında olursak olalım depresyon bizi aynı şiddetle etkileyecektir. Her yaşta depresyon tedavi edilmelidir. Yetişkinlere nazaran gençlerde görülen depresyon yine araştırma sonuçlarına göre daha büyük riskler taşımaktadır. Psikolojik bozuklukları olan, sıkıntılarla boğuşan veya aile yapıları bozuk, düzensiz olan çocuklar depresyona daha da meyillidir. Tüm bunların dışında genetik olarak depresyon problemleri de ailelerde görülebilir. Ancak bunlardan ayrı olarak genel korkular da endişe durumu yaratabilir. Bunun en iyi örneği sınav korkularıdır.

 

·         Kendini çirkin hissetmek

·         Anne baba ilgisizliği

·         Başarısızlıklar

·         Arkadaş edinememe

·         Korkular

·         Kardeş kıskançlığı

Çocuklardaki depresyonun en sık başlangıç nedenleri arasındadır.

Çocuklarda oluşan depresyon ve stres durumlarını incelemek pek de kolay değildir. Bunun nedeni ise yetişkinlerde olduğu gibi sorunlarını kolay ve spesifik yollardan anlatamamalarıdır. Bundan dolayı da sorunlu çocukların bazıları mutsuz, sessiz ve üzgünken, bazıları ise hiperaktif, enerjik ve saldırgan olabilir. Eğer kendi çocuğunuzda böyle sorunlar olduğunu düşünüyorsanız, ve bu sorunlar 3-4 haftadır devam ediyorsa mutlaka doktorunuza danışmalısınız. Başka bir çözüm olarak da çocuğun arkadaşlarıyla iletişim kurup onların dünyasına dahil olmak iyi sonuçlar doğurabilir. Eğer çocuk devamlı intihar veya ölümden söz ediyorsa mutlaka uzman bir kişinin yardımı alınmalıdır. Çocukları etkilemek kolaydır ve bunu olumlu yönlerde uygulamak gerekir.

Yetişkinlerde olduğu gibi, çocuklarda da depresyon tedavisi kolay sonuca ulaşamayabilir. Bu tür problemlerden kurtulmak aylar sürebilir. Hatta bazı durumlarda depresyondan kurtulan çocuk, 1-2 yıl içinde tekrar depresyona girebilir. Antidepresanlar genelde yetişkinlerde kullanılır ancak bazen çocuklara da uygulanabilir.

Yaşama isteği oldukça azalmış çocuk için yaşanan son olaylar oldukça önemlidir. Özellikle intihar girişiminde bulunma isteği aşağıda yaşanılan olaylardan sonra gerçekleşir.

·         Aşk ayrılığı

·         Anne baba ölümleri/ayrılığı

·         Cinsel taciz

·         Arkadaşları tarafından istenmeme

·         Ailenin verdiği cezaların abartılması sonucu çocuğun cezalandırılacağım kaygısı

·         Okul başarısızlıkları veya kötü karnelere anne babanın tepkisi

KISACA SEMPTOMLAR

·         Sürekli üzüntü hali, sıkıntılı görünüm

·         Etrafındaki insanları üzmek, kırıcı olmak ve isteksizlik

·         İştahta değişiklikler (çok yemek yeme ya da az yemek yeme)

·         Uyku düzeninde değişiklikler (Aşırı uyuma ya da uykusuzluk hali)

·         Güncel hayatında yapması gereken rutin işleri aksatma ya da düşük performans gösterme.

·         Psikolojik bunaltısı nedeniyle sıklıkla vücut ağrılarından şikayet etme (özellikle baş ağrısı ve mide ağrıları)

·         Çocuğun enerji kontrolünün kaybı ( fazla oyun oynama ya da tamamen uyuşukluk hali)

·         Önceden hoşuna giden aktivitelerden uzak kalma, artık ilginç gelmediğini ifade etme

Ölümü düşünme ve ölmek için çaba göstermek (İntihar eğilimi)

 

ANA SAYFAYA DÖN